Karadeniz’de bir yaşam biçimi Atmaca

Dededen toruna nesillerdir sürdürülen bir gelenek olan Atmaca veya Atmacacılık bölgede kesinlikle av olarak kabullenilmemekle birlikte yüzlerce yıl önce Kafkaslardan koparak bölgeye yerleşen Laz Kavmi bunu kültür olarak görmekte.

16 Eylül 2020 Çarşamba 09:30
 Karadeniz’de bir yaşam biçimi Atmaca
Dededen toruna nesillerdir sürdürülen bir gelenek olan Atmaca veya Atmacacılık bölgede kesinlikle av olarak kabullenilmemekle birlikte yüzlerce yıl önce Kafkaslardan koparak bölgeye yerleşen Laz Kavmi bunu kültür olarak görmekte.

Atmacanın sıcak ülkelere göç etmesiyle, her yıl Ağustos başı kasım sonu Atmaca tutkunları için serüveninin tarihi başlangıcı ve bitişi olarak belirlenmekte.

Yırtıcı kuşlarla avcılık olarak ta nitelendirilen Bıldırcın avı geçmiş yıllara oranla Doğu Karadeniz de azalsa da, bölge halkı (Lazlar) atalarından kalan bu mirası sezon boyunca en ince detayına kadar planlayıp hayatlarının ortasına yerleştirmiş durumdalar.


Tutulan Atmaca evde köşe başına oturtularak ailenin bir ferdi gibi bakılır ve ilgilenilir.

Evde yetişkinler tarafından verilen eğitimini tamamlayan Atmacalar evin en küçüğünün de koluna oturtularak yeni nesillerin bu geleneği sürdürmeleri sağlanır.



Özellikle yılın üç ay Doğu Karadeniz de hayat durur.

Atmaca tutkunları danaburnu denilen bir tarım zararlısının yakalanmasıyla başladıkları serüvene kızıl sırtlı örümcek kuşu (ciceğen- ğaço) olarak bilinen kuşu kapanca vasıtasıyla yakaladıktan sonra uzun bir çubuk üzerine en iyi şekilde konmasını öğrenmesi için eğitime başlarlar.

Kızıl sırtlı örümcek kuşuna verilen 15 günlük bir eğitim sonunda, boyları 3 metreyi bulan ve ortasında karşılıklı ağ gerili olan (Bölge Dilinde Tenta) saklanma yerlerinde Atmacaların göç zamanı beklenmeye başlanır.

Buralarda tutulan atmacalardan birçoğu doğaya yeniden bırakılırken içlerinden bir tanesi (Kasım ayı itibariyle yeniden doğaya bırakılmak üzere) kısa sürelide olsa da alı konulur.



Göç Yolları Üzerine Kurulan Gözlem Kulelerinde Atmaca Beklenir.

Özellikle Türkiye'de Karadeniz Bölgesi'nin doğusunda, Gürcistan'da ve Kafkasya'nın kuzeyinde yuvalanarak yetişkin birer atmaca olduktan sonra sıcak ülkelere kanat açan Atmacaların göç yollarından biri olan Doğu Karadeniz bölgesinde Atmaca tutkunları özel hazırlanıp etrafı ağlarla çevrili gözetleme yerlerinde Atmaca yakalaya bilmek için gündüz erken saatlerde nöbete başlar.

Buralarda yakalanan atmacalar belli başlı eğitimlerden geçirilerek avcı köpeklerle birlikte avlanma ve bıldırcın yakalama öğretilir.

İyi bir eğitim alan Atmacanın eğitiminden sonra Bıldırcın avı ile amaç sonlanır.

 Bütün bu aşamaların hepsine Atmacacılık deniyor.



 

    Yorumlar

Arşiv